Chorwacja przechodzi na elektroniczny pobór opłat za autostrady bez zatrzymywania się. System nazywa się Crolibertas (od łacińskiego słowa oznaczającego wolność), a jego pełne uruchomienie zaplanowano na 1 marca 2027 roku. Dla polskich kierowców, którzy rok w rok stoją w kolejkach do bramek na drodze nad Adriatyk, to największa zmiana od lat. Poniżej zbieramy wszystko, co wiadomo o jego działaniu.
W skrócie
- Start pełnego systemu: 1 marca 2027. Do tego czasu nadal działają tradycyjne bramki.
- Opłata nadal zależy od przejechanego dystansu i kategorii pojazdu. Winiet czasowych nie będzie.
- Samochód osobowy wybierze: urządzenie ENC powiązane z tablicą albo rejestrację tablicy z kartą płatniczą.
- Turyści z zagranicy powinni zarejestrować pojazd z wyprzedzeniem, najlepiej online.
- Według doniesień za brak opłaty grożą kary od 420 do 720 euro.
Jak ma działać nowy system
Zamiast kas i szlabanów nad autostradą staną portale z kamerami i skanerami tablic rejestracyjnych. Na całej sieci powstanie 212 takich portali, a system obejmie autostrady zarządzane przez Hrvatske autoceste (HAC), Bina Istra oraz autostradę Zagrzeb–Macelj, w sumie około 1340 km dróg, w tym trasy do Dalmacji. Pojazdy będą rejestrowane przy wjeździe i zjeździe, a opłata zostanie naliczona za przejechany odcinek. Dzięki temu auta mają przejeżdżać bez zatrzymywania się, nawet z prędkością do 130 km/h. Dla porównania przepustowość obecnych bramek obsługiwanych przez kasjerów to około 350 pojazdów na godzinę.
Dwie metody płatności dla samochodów osobowych
1. Urządzenie ENC
Dotychczasowi użytkownicy ENC nie będą musieli kupować nowych urządzeń. Pojawi się jednak obowiązek powiązania urządzenia z numerem rejestracyjnym pojazdu, a samo urządzenie musi być zamontowane na szybie. Dla ciężarówek i autobusów (kategorie III i IV) ENC będzie obowiązkowe.
2. Rejestracja tablicy i karta
Drugą opcją jest rozpoznawanie tablic rejestracyjnych (ALPR). Kierowca rejestruje numer rejestracyjny w systemie i łączy go z ważną metodą płatności, np. kartą bankową. Rejestracja ma być możliwa przez portal internetowy lub aplikację, w punktach sprzedaży HAC, u partnerów (stacje paliw, stacje kontroli pojazdów) oraz na specjalnych pasach szybkiej rejestracji przy wjazdach na autostrady. Według planów przy każdym wjeździe ma być co najmniej jeden taki pas: kamera odczyta tablicę, kierowca potwierdzi poprawność numeru i zarejestruje płatność kartą.
Co muszą zrobić turyści z zagranicy
Nowy system obejmie także pojazdy zarejestrowane za granicą. Obcokrajowcy nie są zwolnieni z opłat, a według zaleceń powinni zarejestrować pojazd z wyprzedzeniem, najlepiej przez internet, żeby uniknąć opóźnień. Kluczowe jest wpisanie dokładnie takiego numeru rejestracyjnego, jaki widnieje na tablicy, oraz ważność użytej metody płatności, bo nawet drobny błąd może skutkować problemami z naliczeniem opłaty i karą.
Kary za brak opłaty
Według informacji PAP z początku 2026 roku brak opłaty za przejazd autostradą będzie skutkował mandatem w wysokości od 420 do 720 euro. Wcześniejsze doniesienia mówiły o niższych widełkach (300–600 euro), dlatego przed wyjazdem warto sprawdzić aktualny taryfikator na oficjalnej stronie systemu, crolibertas.hr.
Kiedy to wejdzie w życie
Parlament przyjął ustawę wprowadzającą jeden, w pełni elektroniczny system poboru opłat na całej sieci autostrad od 1 marca 2027 roku. Projekt kosztował blisko 80 mln euro i został sfinansowany z Krajowego Planu Odbudowy. System jest zgodny z europejskim systemem EETS. Zarządca autostrad HAC zdementował wcześniejsze doniesienia niemieckiego portalu, jakoby system miał ruszyć już jesienią 2026. Do marca 2027 roku nadal obowiązują tradycyjne bramki, a po starcie nowego systemu płatności gotówką i kartą przy kasach mają zniknąć. Montaż portali ruszył w listopadzie 2025 roku na autostradzie A3, a w kolejnych miesiącach obejmował m.in. A4 i A11. Po montażu ma nastąpić etap testów całej sieci. Zarządca autostrad szacuje, że przepustowość wzrośnie z około 300 pojazdów na godzinę do kilku tysięcy.
Co możesz zrobić już teraz
- Zapamiętaj datę: 1 marca 2027. Jeśli jedziesz wcześniej, płacisz na bramkach jak dotychczas.
- Sprawdź na crolibertas.hr, jak zarejestrować pojazd (informacje są po chorwacku i angielsku), i zrób to przed wyjazdem po uruchomieniu systemu.
- Przygotuj kartę płatniczą, którą połączysz z tablicą rejestracyjną.
- Przy wynajętym lub służbowym samochodzie ustal, kto odpowiada za rejestrację.
- Planując podróż, uwzględnij też winiety w krajach tranzytowych. Szczegóły w poradniku Jak dojechać do Chorwacji samochodem z Polski.